
Kaçak akım rölesi, evdeki elektrik tesisatının en önemli can güvenliği cihazıdır. Akımın bir kısmı olması gereken yoldan değil de toprağa ya da bir insanın vücudu üzerinden akmaya başladığında, çok kısa sürede devreyi keser. Bu yüzden sık atan bir röleyi “bozuk” diye söktürmek ya da köprülemek hayati bir hatadır.
Kaçak akım rölesi nasıl çalışır?
Röle, hatta giden ve hattan dönen akımı sürekli karşılaştırır. Normalde ikisi eşittir. Aradaki fark, konutlarda genellikle 30 miliamper olan eşiği aştığında röle devreyi açar. Bu küçük akım bile insan vücudu için tehlikeli olabildiği için rölenin hızlı tepki vermesi hayat kurtarır.
En sık nedenler
- Nem almış buat ve prizler: Banyo, mutfak ve dış cephedeki buatlara su girdiğinde kaçak oluşur. Yağmurlu havada atan röle genellikle bu yüzdendir.
- Bahçe ve dış mekân aydınlatması: Toprağa doğrudan gömülmüş kablolar ve korumasız ekler zamanla nem çeker.
- Şofben ve termosifon rezistansı: Kireç ve yaşla birlikte delinen rezistans, suya kaçak akım verir. Cihaz çalışınca röle atıyorsa en güçlü şüpheli budur.
- Arızalı ev aletleri: Çamaşır makinesi, bulaşık makinesi ve fırın gibi cihazlardaki iç kaçaklar.
- Yıpranmış kablolar: Eski tesisatlarda yalıtımı sertleşip çatlamış kablolar.
Kaçak hangi hatta? Adım adım kontrol
- Evdeki tüm otomatik sigortaları indirin.
- Kaçak akım rölesini kaldırın. Sigortalar kapalıyken bile atıyorsa sorun panonun kendisinde ya da ana hattadır; elektrikçi çağırın.
- Sigortaları tek tek kaldırın ve her birinden sonra birkaç saniye bekleyin.
- Röle hangi sigortayı kaldırınca atıyorsa, kaçak o hattadır. O sigortayı kapalı bırakıp diğerlerini açarak evin geri kalanını kullanabilirsiniz.
- O hattaki cihazları prizden çekip denemeyi tekrarlayın. Röle artık atmıyorsa sorun cihazlardan birindedir.
Kaçak akım rölesini asla devre dışı bırakmayın, köprülemeyin ya da daha yüksek eşikli bir röleyle değiştirmeyin. Röle, sizin ve ailenizin elektrik çarpmasına karşı tek korumasıdır.
Elektrikçi kaçağı nasıl bulur?
Hatları tek tek devreden çıkarıp izolasyon (yalıtım) test cihazıyla ölçüm yaparız. Bu ölçüm, gözle görülmeyen yalıtım bozulmalarını ve nem almış noktaları ortaya çıkarır. Kaynağı bulduğumuzda yalnızca sorunlu hattı ya da cihazı onarır, gereksiz malzeme değişiminin önüne geçeriz.
Röle test butonuna ne sıklıkla basmalı?
Kaçak akım rölesinin üzerindeki “T” butonuna birkaç ayda bir basarak rölenin çalıştığını kontrol edin. Butona bastığınızda röle atmıyorsa koruma yapmıyor demektir ve değiştirilmelidir.